Các thuốc phòng chống đột quỵ tai biến phổ biến hiện nay

 Phòng chống đột quỵ tai biến luôn là mối quan tâm trong công tác khám chữa bệnh. Sử dụng các thuốc phòng chống đột quỵ tai biến làm giảm nguy cơ gây đột quỵ. 

1. Thuốc phòng chống đột quỵ tai biến nguyên nhân do bệnh lý kèm theo

Hầu hết đột quỵ não đều có nguyên nhân từ các yếu tố liên quan đến bệnh lý tim mạch, huyết áp, tiểu đường hay các bệnh về máu.

Đối với các bệnh nhân mắc các bệnh huyết áp cao cần sử dụng những thuốc điều trị huyết áp để tránh các biến chứng và phòng  ngừa nguy cơ đột quỵ não. Các thuốc hạ huyết áp hay dùng hiện nay là:

• Nhóm thuốc lợi tiểu Thiazid: Furosemid, Indapamid.

• Nhóm thuốc ức chế men chuyển: Enalapril, Captopril,...

• Nhóm thuốc chẹn kênh Calci: Amlodipine, Nifedipine, Verapamil.

Ở bệnh nhân đái tháo đường, tăng triglycerid khiến mạch máu có thể bị cứng hoặc bị tắc bởi các mảng lipid tồn đọng, dẫn tới xơ vữa gây hẹp, tắc động mạch. Do đó, cần kiểm soát tình trạng đái tháo đường để giảm nguy cơ đột quỵ tai biến. Một số nhóm thuốc điều trị thường dùng trong lâm sàng:

• Nhóm Sulfonylurea: Acetohexamide, Tolbutamid,...

• Nhóm Biguanid: Metformin.

• Nhóm ức chế men Alpha – Glucosidase: Acarbose, Glyset

• Nhóm Thiazonlidinedione: Pioglitazone, Rosiglitazone.

• Nhóm Meglitinide: Repaglinide.

• Nhóm thuốc ức chế men DPP-4.

2. Thuốc phòng chống đột quỵ tai biến tái phát

Đối với bệnh nhân đã từng có tiền sử đột quỵ, hay các bệnh lý liên quan đến não thì điều trị phòng chống đột quỵ não là rất cần thiết. Khi đó bệnh nhân cần tuân thủ theo sự hướng dẫn của bác sĩ về liều lượng và thời gian dùng thuốc để đạt được hiệu quả. Một số thuốc hay được sử dụng trong dự phòng tai biến: 

• Aspirin: Dùng Aspirin ở liều thấp có vai trò phòng bệnh tắc nghẽn mạch máu não. Với người từng bị tắc nghẽn mạch máu não, dùng aspirin làm giảm nguy cơ tái phát và tỷ lệ tử vong. Aspirin hỗ trợ làm tan huyết khối, làm giảm đáng kể sự tắc nghẽn. 

• Clopidogrel: thay thế aspirin trong trường hợp người bệnh không dung nạp được aspirin. Thích hợp với những bệnh nhân bị xơ vữa động mạch.

• Warfarin: ức chế tổng hợp tại gan các yếu tố đông máu. Làm giảm nguy cơ tử vong do tắc nghẽn mạch máu não.

• Thuốc chống đông kháng Vitamin K: Thuốc giúp ngăn chặn không cho huyết khối hình thành và tăng lên về kích thước chứ không làm tan cục máu đông. Thích hợp trong điều trị dự phòng tai biến.

• Lovenox: Giúp ngăn ngừa hình thành các cục máu đông hay huyết khối tĩnh mạch. 

• Có thể dùng các thuốc chống đông máu thế hệ mới như: Pradaxa, Xarelto,...

Lưu ý khi sử dụng các thuốc chống hình thành huyết khối:

• Các thuốc trên có tính ngăn ngừa sự đông máu nên có thể gây chảy máu. Do đó, cần thận trọng khi sử dụng cho những người chảy máu hay đang chảy máu, xuất huyết dưới da  hay đang mổ. 

• Thường xuyên theo dõi và kiểm tra các yếu tố có liên quan đến sự đông máu để hiệu chỉnh liều cho phù hợp.

• Phải dùng thuốc hàng ngày, đúng giờ theo sự hướng dẫn của bác sĩ.

Bên cạnh đó kết hợp các thuốc bảo vệ thần kinh nhằm mục đích giúp đỡ chuyển hoá ở các mô bị rối loạn, giảm thiểu nguy cơ tắc mạch máu não. Các thuốc bổ thần kinh thường dùng:

• Piracetam

• Cerebrolysin

• Citicoline

• Duxil

• Bổ sung các loại Vitamin cần thiết và dưỡng chất: Vitamin E và C, kẽm, Vitamin B1, Vitamin B6, Vitamin B9, Vitamin B12.

• Các sản phẩm Đông y: Saponin trong nhân sâm và rễ cây đinh lăng được cho là tác dụng tốt cho tế bào não.

3. Những lưu ý trong phòng chống đột quỵ tai biến

Ngoài việc sử dụng thuốc trong phòng chống đột quỵ tai biến, bệnh nhân cần xây dựng một lối sống lành mạnh nhằm hạn chế nguy cơ mắc tai biến đột quỵ.

• Bỏ hút thuốc lá: Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ ung thư phổi. Khói thuốc có nhiều chất độc làm cản trở cung cấp oxy cho các cơ quan quan trọng, trong đó có não. Cần bỏ thuốc lá càng sớm càng tốt.

• Ngủ đủ giấc, đảm bảo giấc ngủ tốt: Ngủ đủ giấc và đúng giờ sẽ cải thiện tuần hoàn não, tăng trí nhớ và sự tập trung.

• Tránh lo âu, căng thẳng. 

• Ăn uống điều độ và đầy đủ dinh dưỡng: Duy trì một chế độ dinh dưỡng hợp lý, ăn nhiều rau xanh và chất xơ, hạn chế đồ ăn dầu mỡ. 

• Giảm cân: Người thừa cân, béo phì có nguy cơ cao mắc các bệnh liên quan tim mạch, huyết áp, tiểu đường. Làm tăng nguy cơ thiếu máu não.

• Vận động thường xuyên: Luyện tập thể dục thể thao giúp nâng cao sức đề kháng, xả stress và ngăn chặn nhiều bệnh lý nguy hiểm.

• Khám sức khỏe định kỳ: Những người có tiền sử thiếu máu não hay mắc các bệnh liên quan tim mạch, huyết áp, tiểu đường cần duy trì khám sức khỏe thường xuyên để tránh nguy cơ tai biến.

Sử dụng các thuốc chống đột quỵ tai biến cần thận trọng trên các đối tượng bệnh nhân khác nhau và có hướng dẫn của bác sĩ. Đột quỵ tai biến để lại nhiều hậu quả vô cùng nghiêm trọng. Vì vậy cần hết sức phòng tránh. Nếu có bất kỳ thắc mắc về thuốc phòng tránh đột quỵ tai biến hãy gọi ngay đến